Web design και Flash: δύο ασύμβατοι κόσμοι

Τα τελευταία χρόνια τα Flash websites όλο και αραιώνουν από τους browsers κι από αυτό που αντικρύζει ο μέσος χρήστης του Web. Το βρίσκω φυσιολογικό. Ακόμα κι αν μερικές φορές δε γνωρίζουμε ακριβώς γιατί, υποπτευόμαστε τους λόγους. Ωστόσο, ακόμα υπάρχουν επαγγελματίες που θέλουν να βλέπουν websites σε Flash και η δική μας αποστολή είναι να τους εξηγήσουμε γιατί αυτό δεν είναι καλό.

Όταν πεινάς δεν μπορείς να περιμένεις

Φανταστείτε έναν άνθρωπο που έχει να φάει από το πρωί και κοντεύει μεσάνυχτα. Αυτός ο άνθρωπος πεινάει. Δεν τον ενδιαφέρει πως θα είναι το πηρούνι του και δεν τον ενδιαφέρει το πιάτο. Κάπως έτσι αντιμετωπίζουν οι χρήστες το Διαδίκτυο: επιθυμούν να έχουν άμεση πρόσβαση στην πληροφορία, το περιεχόμενο. Ένα Flash website τους καθυστερεί είτε γιατί είναι βαρύ και παίρνει ώρα ν’ ανοίξει, είτε γιατί έχει εφέ που τους αποσπάνε από την πληροφορία.

Ακόμα χειρότερα μπορούν να συμβούν αν κάποιος δεν έχει εγκατεστημένο στον υπολογιστή του το Flash plugin. Σε αυτή την περίπτωση, ο πεινασμένος επισκέπτης θα αναζητήσει αλλού τροφή.

Όταν πεινάς θέλεις να φας μόνος σου

Ο πεινασμένος επισκέπτης της προηγούμενης ενότητας, δεν ανέχεται, τη στιγμή που θέλει να φάει, να τον ταϊσει κάποιος άλλος. Οι χρήστες του Διαδικτύου έχουν μάθει (κι αυτό είναι καλό) να ελέγχουν ένα website και να έχουν συγκεκριμένες απαιτήσεις από αυτό. Τα Flash websites από τη φύση τους αφαιρούν ή μειώνουν τον έλεγχο προκειμένου να προβάλλουν κάτι άλλο εκτός από το περιεχόμενο.

Είναι σημαντικό να αντιληφθεί κάποιος ότι το Web δεν είναι τηλεόραση ή κινηματογράφος. Πρόκειται για ένα διαφορετικό μέσο, που η ραχοκοκκαλιά του είναι η αλληλεπίδραση χρήστη - διαδικτυακού τόπου. Τα Flash websites είχαν μεγάλη απήχηση στο παρελθόν και γιατί αυτή η αλληλεπίδραση δεν ήταν τόσο σημαντική παλιότερα.

Με αυτή τη λογική όλες οι εισαγωγικές Flash σελίδες, ακόμα κι αν έχουν το skip intro κουμπάκι, είναι ανούσιες κι εκνευριστικές. Το animation που δεν είναι διαφήμιση για να αποσπά την προσοχή του επισκέπτη είναι εξοργιστικό. Οι χρήστες του Web μπαίνουν σε ένα website για το περιεχόμενο, όχι για τα χορευτικά και την κίνηση.

Σεβασμός στην προσβασιμότητα

Η προσβασιμότητα στο Διαδίκτυο αφορά ένα μεγάλο πληθυσμιακό κομμάτι των επισκεπτών ενός website και ένα Flash design εξ’ ορισμού αποκλείει τους ανθρώπους αυτούς. Άνθρωποι με μειωμένη ή καθόλου όραση, άνθρωποι με κινητικές δυσκολίες και με μια σειρά άλλων προβλημάτων δεν παύουν να έχουν ανάγκη το σεβασμό μας.

Ακόμα και η default δυνατότητα που έχει κάθε browser ν’ αυξήσει το μέγεθος του κειμένου πατώντας απλώς Ctrl+, σε ένα Flash website παύει να υφίσταται. Δε χρειάζεται νομίζω να το αναλύσω άλλο.

What about SEO?

Το SEO ή με απλά λόγια η ευκολία ενός website να βρεθεί από τις μηχανές αναζήτησης βασίζεται σε μια σειρά από διαφορετικούς παράγοντες, που πολλοί από αυτούς είναι αποκλεισμένοι από το Flash. Δεν έχει σημασία πως γίνεται αυτό, εξάλλου είναι καθαρά τεχνικό θέμα. Σημασία έχει ότι ένα website που έχει κατσκευαστεί με Flash είναι πολύ πιο δύσκολο να βρεθεί από μια μηχανή αναζήτησης σε σχέση με ένα ακριβώς ίδιο που έχει κατασκευαστεί με HTML. Αυτός και μόνο ο λόγος σήμερα είναι αρκετός για να μην ασχοληθεί κάποιος με το Flash.

Η δυσκολία στο σχεδιασμό

Το Flash είναι ένα λογισμικό που ειδικά τα τελευταία χρόνια έχει γίνει περισσότερο πολύπλοκο και οι κατασκευαστές του, βλ. Adobe, το έχουν προσανατολίσει σε άλλου τύπου χρήσεις όπως π.χ. διαδικτυακά παιχνίδια. Οι πραγματικές δυνατότητες του Flash αναδεικνύονται πια μόνο μέσω προγραμματισμού και μάλιστα δύσκολου.

Αυτό ακριβώς το γεγονός έχει κάνει (ή θα έπρεπε να έχει κάνει) πολλούς designers να το εγκαταλείψουν λόγω ελλειπών γνώσεων. Στην πραγματικότητα το Flash απαιτεί πολύ χρόνο και βαθιά γνώση ώστε να πετύχει κάποιος ένα ξεχωριστό αποτέλεσμα. Όταν αυτό το αποτέλεσμα αποτιμηθεί με ένα χρηματικό ποσό, τότε κάποιος καταλαβαίνει πόσο απλησιάστο είναι. Για μένα ένα πραγματικά καλό Flash website θα πρέπει να στοιχίζει τουλάχιστον 5πλάσια τιμή από ένα συμβατικό. Αν πάντως κάτι παραμένει σε κάθε περίπτωση είναι το γεγονός ότι δεν προσφέρει το 5πλάσιο user experience σε καμία περίπτωση κι αυτό είναι πρόβλημα.

Η εναλλακτική λύση...

Λέγεται φυσικά AJAX και έχει το hype που έχει ακριβώς γιατί υπάρχει ανάγκη για κάτι τέτοιο. Η πρόσβαση στην πληροφορία π.χ. με tab browsing χώρις να ξαναφορτωθεί ολόκληρη η σελίδα, βελτιώνει το usability και δεν καθυστερεί τον επισκέπτη.

Με άλλα λόγια οι designers αποκτούν ένα όπλο που έχει επίκεντρο το χρήστη και όχι πως να επιδείξουν αυτοί τις ικανότητές τους. Είναι βέβαιο ότι στο άμεσο μέλλον όλος ο κόσμος του Web θα στραφεί στο AJAX κι αυτό είναι μία από τις καλύτερες εξελίξεις τα τελευταία χρόνια.